ThieuNu HS SaoMai

Ngày tham gia: 02 4 2011 Số bài: 601
|
Gửi: Năm 3 15, 2012 8:45 am Tiêu đề: Nguyên nhân gây ra đột quỵ và bệnh Tâm thần |
|
|
10 Nguyên nhân gây ra đột qụy !
10 yếu tố được phân tÃch bởi các nhà nghiên cứu sau khi há» so sánh lối sống cá»§a 3.000 ngưá»i bị đột quỵ vá»›i nhóm 3.000 có sức khá»e tốt sống ở 22 quốc gia. Hầu hết các yếu tố nguy cÆ¡ Ä‘á»u phản ánh rằng chúng liên quan vá»›i nhồi máu cÆ¡ tim.
Nghiên cứu cá»§a các nhà khoa há»c Canada đã phân tÃch 5 yếu tố giải thÃch cho 80% trưá»ng hợp đột quỵ là huyết áp cao, hút thuốc, béo bụng, chế độ dinh dưỡng kém và thiếu luyện táºp.
Khi các nhà nghiên cứu thêm 5 yếu tố khác là tiểu đưá»ng, dư thừa chất cồn, stress và trầm cảm, rối loạn tim và mỡ máu, há» nháºn thấy chúng có thể giải thÃch cho 90% các trưá»ng hợp đột quỵ.
Trong số các yếu tố liên quan vá»›i đột quỵ, huyết áp cao được xem là tác nhân quan trá»ng nhất, giải thÃch cho 1/3 số trưá»ng hợp đột quỵ. Những ngưá»i có tiá»n sá» huyết áp cao sẽ có nguy cÆ¡ bị đột quỵ cao gấp 2,5 lần so vá»›i những ngưá»i không có bệnh. Hút thuốc cÅ©ng được xem là má»™t tác nhân quan trá»ng khác bởi cứ 5 ngưá»i bị đột quỵ thì có 1 ngưá»i hút thuốc nhiá»u.
BS Martin O’Donnell, ÄH McMaster, Ontario, cho biết: “Những phát hiện cá»§a chúng tôi cho thấy các yếu tố nguy cÆ¡ có liên quan vá»›i 90% trưá»ng hợp có nguy cÆ¡ đột quỵ.
Và các chiến dịch can thiệp giúp giảm huyết áp, giảm hút thuốc và tăng cưá»ng các hoạt động thể lá»±c, có chế độ dinh dưỡng là nh mạnh sẽ giúp giảm gánh nặng xã há»™i do đột quỵ gây raâ€.
Phát hiện được đăng tải trên tạp chà The Lancet.
Nhân HÃ
Theo DM
Phương pháp mới đem lại cơ hội sống cho bệnh nhân đột quỵ
- Những ngưá»i đột quỵ do tắc động mạch não nguy cÆ¡ tá» vong rất cao, có thể lên tá»›i 90%, hoặc để lại những di chứng nặng ná» như liệt, méo mồm… nếu không được Ä‘iá»u trị kịp thá»i.
ThS. Mai Duy Tôn, đơn vị Ä‘iá»u trị tắc mạch máu não, khoa Cấp cứu (BV Bạch Mai) cho biết, có rất nhiá»u nguy cÆ¡ dẫn đến tắc mạch não như tuổi cao, mắc các bệnh tăng huyết áp, bệnh lý tim mạch, hút thuốc lá, nghiện rượu, béo phì, đái tháo đưá»ng, hẹp động mạch cảnh… Äáng nói, đột quỵ không chỉ gặp ở ngưá»i già mà có xu hướng gia tăng ở ngưá»i trẻ, để lại những di chứng nặng ná» khiến ngưá»i bệnh mất khả năng lao động.
Äiá»u nguy hiểm cá»§a bệnh lý đột quỵ do tắc động mạch não, nếu không cấp cứu kịp thá»i, nguy cÆ¡ tá» vong cao. Nếu sống, cÅ©ng để lại những di chứng nặng ná». Nguyên nhân là do khi bị tắc động mạch (tắc nghẽn hoà n toà n, hoặc gần hoà n toà n do cục máu đông) khiến não không được cung cấp đủ máu, khiến các tế bà o não không được tưới máu, không được nuôi dưỡng, là m giảm oxy... Quá trình nà y nếu kéo dà i sẽ là m tổn thương tế bà o não, tháºm chà là m chết tế bà o và gây ra các di chứng nặng ná». Vì thế, thá»i gian cấp cứu, giúp “thông†mạch tắc nà y là điá»u kiện sống còn để cứu sống ngưá»i bệnh. Tuy nhiên, Ä‘iá»u nà y rất khó khăn do quá trình váºn chuyển bệnh nhân, nháºn thức sá»›m được dấu hiệu nguy hiểm cá»§a bệnh...
Thưá»ng bệnh nhân tai biến mạch não được Ä‘iá»u trị bằng các biện pháp hồi sức vá» hô hấp, tuần hoà n, Ä‘iá»u chỉnh huyết áp, kiểm soát tăng đưá»ng máu, tăng cưá»ng tuần hoà n não, dùng các thuốc chống ngưng táºp tiểu cầu... Hiện nay, thêm má»™t phương pháp má»›i được ứng dụng, đó là cùng vá»›i những biện pháp trên, bệnh nhân sẽ được uống thuốc tiêu sợi huyết.
Äây là phương pháp má»›i, đã được chứng minh tại nhiá»u nước trên thế giá»›i là rất hiệu quả trong tan cục máu đông, lần đầu tiên được áp dụng tại BV Bạch Mai. Khoa cấp cứu bệnh viện đã Ä‘iá»u trị thà nh công cho 3 bệnh nhân và há» Ä‘á»u đã bình phục trở lại.
Là má»™t phương pháp hiệu quả, nhưng vá»›i căn bệnh nà y luôn yêu cầu phải có “thá»i gian và ng†trong Ä‘iá»u trị. Bệnh nhân được phát hiện, Ä‘iá»u trị cà ng sá»›m cà ng hiệu quả, phương pháp nà y cÅ©ng không loại trừ yếu tố đó. Thá»i gian tối ưu nhất Ä‘iá»u trị cho bệnh nhân nhồi máu não giai Ä‘oạn cấp bằng tiêu sợi huyết là trong vòng 3 giỠđầu tÃnh từ khi bệnh nhân có triệu chứng đầu tiên, hiệu quả nhất là trong vòng 1 giá». Vì thế, ngưá»i bệnh cần nháºn biết sá»›m các dấu hiệu cá»§a bệnh như: Äá»™t ngá»™t yếu hoặc tê bì mặt, tê bì tay hoặc chân (thưá»ng xảy ra má»™t bên cÆ¡ thể), đột ngá»™t rối loạn ý thức, Ä‘au đầu dữ đội, mất thăng bằng... để nhanh chóng đưa ngưá»i bệnh tá»›i viện và được Ä‘iá»u trị kịp thá»i.
ÄÆ°á»£c biết, Ä‘iá»u trị bằng thuốc tiêu sợi huyết, chi phà trung bình là 10 triệu/1 lá» thuốc và má»—i ngưá»i bệnh thưá»ng chỉ phải dùng má»™t liá»u duy nhất. Hiện nay, khoa cấp cứu BV Bạch Mai Ä‘ang đỠxuất Bá»™ Y tế, bảo hiểm y tế xem xét công nháºn thuốc nà y trong danh mục được bảo hiểm y tế chi trả để nhiá»u ngưá»i bệnh bị căn bệnh nà y có cÆ¡ há»™i tiếp cáºn phương pháp Ä‘iá»u trị tốt nhất.
Hồng Hải
Ngưá»i nà o dá»… mắc bệnh tâm thần?
Cuối thế ká»· 20 các nhà tâm thần há»c thế giá»›i đã táºp trung nghiên cứu vá» bệnh tâm thần. Trung bình cứ khoảng 10 năm lại có bảng phân loại bệnh tâm thần má»›i trên cÆ¡ sở bảng phân loại cÅ© có sá»a chữa và bổ sung. Trên cÆ¡ sở đó, đến nay ngưá»i ta thống nhất khái niệm chung vá» bệnh tâm thần và nguyên nhân sinh bệnh.
Thế nà o là bệnh tâm thần?
Bệnh tâm thần là những bệnh do hoạt động não bá»™ bị rối loạn gây nên những biến đổi bất thưá»ng vá» lá»i nói, ý tưởng, hà nh vi, tác phong, tình cảm...
Bệnh tâm thần là má»™t loại bệnh rất phổ biến. Ná»n công nghiệp cà ng phát triển, sá»± táºp trung dân cư và o các thà nh phố cà ng đông, môi trưá»ng cà ng ô nhiá»…m, tiếng ồn cà ng nhiá»u, cuá»™c sống cà ng căng thẳng thì bệnh cà ng tăng.
Äiện não đồ cho bệnh nhân.
Bệnh tâm thần thưá»ng không gây chết đột ngá»™t nhưng là m giảm sút khả năng lao động, há»c táºp, là m đảo lá»™n sinh hoạt, gây căng thẳng cho các thà nh viên trong gia đình và tổn hại cả vá» kinh tế.
Bệnh tâm thần nếu không được chữa trị kịp thá»i có thể dẫn đến trạng thái tâm thần sa sút, ngưá»i bệnh trở thà nh gánh nặng cho gia đình và xã há»™i. Vì váºy, việc phát hiện sá»›m và chữa bệnh kịp thá»i sẽ ngăn chặn được sá»± tiến triển xấu cá»§a bệnh.
Những nguyên nhân gây nên bệnh tâm thần
Nguyên nhân các bệnh tâm thần là má»™t vấn đỠphức tạp. Hiện nay, có những bệnh tâm thần nguyên nhân đã rõ rà ng, nhưng vẫn còn nguyên nhân má»™t số bệnh tâm thần chưa xác định được. Xung quanh vấn đỠbệnh nguyên và bệnh sinh, các bệnh tâm thần còn tồn tại nhiá»u quan Ä‘iểm và giả thuyết khác nhau.
- Bệnh tâm thần phát sinh do các nguyên nhân thực thể. Là những bệnh mà nguyên nhân do tổn thương trực tiếp tại tổ chức não hay ngoà i não gây trở ngại hoạt động của não:
+ Do tổn thương trực tiếp đến tổ chức não: Chấn thương sỠnão, nhiễm trùng thần kinh (viêm não, giang mai thần kinh...), nhiễm độc thần kinh (nghiện rượu, ma tuý, nhiễm độc thực phẩm, nhiễm độc hóa chất công nghiệp, nông nghiệp...), các bệnh mạch máu não, các tổn thương não khác (u não, teo não, xơ rải rác, tai biến mạch máu não...).
+ Do các bệnh cơ thể ảnh hưởng đến hoạt động não: các bệnh nội khoa, nội tiết, các bệnh vỠchuyển hóa và thiếu vitamin...
- Bệnh tâm thần phát sinh do các nguyên nhân tâm lý:
+ Bệnh loạn thần phản ứng bao gồm: loạn thần phản ứng cấp, rối loạn sang chấn sau stress (PTSD), rối loạn thÃch ứng.
+ Căng thẳng tâm lý dẫn đến bệnh tâm căn, rối loạn dạng cơ thể, rối loạn phân ly.
+ Rối loạn hà nh vi ở thanh, thiếu niên do giáo dục không đúng, môi trưá»ng xã há»™i không thuáºn lợi.
+ Rối loạn ám ảnh, lo âu...
- Bệnh tâm thần phát sinh do cấu tạo thể chất bất thưá»ng và phát triển tâm thần bệnh lý: Các dị táºt bẩm sinh, thiếu sót vá» hình thà nh nhân cách.
- Các nguyên nhân chưa rõ rà ng (ná»™i sinh): Do có sá»± kết hợp phức tạp cá»§a nhiá»u nguyên nhân khác nhau (di truyá»n, chuyển hóa, miá»…n dịch, cấu tạo thể chất...) nên khó xác định nguyên nhân chá»§ yếu. Các rối loạn tâm thần ná»™i sinh thưá»ng gặp là : Bệnh tâm thần phân liệt, rối loạn cảm xúc nguyên phát, động kinh nguyên phát.
Các nhân tố thuáºn lợi cho bệnh tâm thần phát sinh
+ Nhân tố di truyá»n: Vấn đỠdi truyá»n tất nhiên có ảnh hưởng xấu đến má»™t số bệnh tâm thần nhưng không phải là tuyệt đối. Có khi bệnh tâm thần phát sinh trong má»™t thà nh viên cá»§a gia đình mà không thấy trong những thà nh viên khác, có trưá»ng hợp cha mẹ Ä‘á»u có bệnh mà con cháu Ä‘á»u khá»e mạnh bình thưá»ng. CÅ©ng có trưá»ng hợp nhân tố di truyá»n không tác động và o thế hệ tiếp theo mà và o thế hệ sau nữa.
+ Yếu tố nhân cách bao gồm: thÃch thú, khuynh hướng, năng lá»±c, tÃnh cách, khà chất... Nhân cách mạnh, bá»n vững là má»™t nhân tố chống lại sá»± phát sinh các bệnh tâm thần, nhất là các bệnh do căn nguyên tâm lý. Khi bị bệnh tâm thần, ngưá»i có nhân cách vững bị nhẹ hÆ¡n và hồi phục nhanh hÆ¡n. Nhân cách yếu, không bá»n vững là má»™t yếu tố thuáºn lợi cho bệnh tâm thần phát sinh, khi mắc bệnh tâm thần thì sẽ hồi phục khó khăn và cháºm.
+ Tuổi tác: Má»—i lứa tuổi có những đặc Ä‘iểm tâm lý riêng, vì thế có những loại bệnh tâm thần thưá»ng hay xảy ra ở lứa tuổi nà y mà Ãt xảy ra ở lứa tuổi khác.
+ Giá»›i tÃnh: Nam giá»›i thưá»ng mắc bệnh tâm thần nhiá»u hÆ¡n nữ giá»›i. Các bệnh tâm thần do chấn thương sá» não, nghiện rượu, bệnh động kinh... thưá»ng gặp ở nam giá»›i. Các bệnh rối loạn phân ly (hysteria), rối loạn cảm xúc lưỡng cá»±c, trầm cảm, lo âu... hay gặp ở nữ giá»›i. Äặc biệt phụ nữ còn có những rối loạn tâm thần do những biến động cá»§a ná»™i tiết và o các thá»i kỳ: dáºy thì, kỳ kinh nguyệt, sinh nở, tiá»n mãn kinh và mãn kinh.
+ Tình trạng sức khá»e toà n thân: Trên thá»±c tế lâm sà ng thưá»ng gặp những bệnh nhân tâm thần phát sinh khi sức khá»e bị giảm sút, mất ngá»§ kéo dà i, thiếu dinh dưỡng lâu ngà y, là m việc quá sức... Khi ngưá»i bệnh tâm thần quá suy kiệt thì chú ý nâng cao thể trạng để giúp ngưá»i bệnh nhanh chóng hồi phục.
PGS.TS. Trần Văn Cưá»ng
"Giải phẫu" những Hoạn thư thá»i nay
[Theo vtc.vn - 2 năm trước]
Theo Ths - BS Äà o Trần Thái, Chá»§ nhiệm Bá»™ môn Tâm thần - Äại há»c Y dược TP HCM: "Nhiá»u ngưá»i vì quá yêu vợ - hoặc chồng, nên hay tưởng tượng, dẫn đến chứng hoang tưởng ghen tuông, không là m chá»§ được ý nghÄ© và hà nh vi cá»§a mình. Äây là má»™t dạng "bạo lá»±c tinh thần" vì ngưá»i nà y luôn cho rằng mình có quyá»n sở hữu đối vá»›i ngưá»i kia, dẫn đến hiện tượng cấm Ä‘oán má»i chuyện trong lúc ngưá»i kia lại tin rằng vì quá yêu mình nên má»›i... ghen !".
Được sửa bởi ThieuNu ngày Năm 3 15, 2012 11:53 pm; sửa lần 1. |
|