Loà i vật là m thế nà o đễ giữ thức ăn được

[Huynh thi Tuyet Nhung]

LOÀI VẬT LÀM THẾ NÀO ĐỂ GIỮ THỨC ĂN ĐƯỢC

Đối với con người, vấn đề này có thể được giải quyết một cách khá dễ dàng. Nhưng đối với các loài động vật khác trong tự nhiên, việc giữ cho thức ăn không bị hư hỏng trong suốt một thời gian dài quả là một việc chẳng dễ dàng chút nào. Vậy mà từ thời xa xưa, một số loài động vật đã có những cách vô cùng độc đáo để giữ cho thức ăn được tươi lâu.

Cách ong mật tìm và dự trữ thức ăn từ lâu đã khiến cho con người phải thán phục. Khi mặt trời ấm áp bắt đầu chiếu sáng khắp nơi cũng là lúc ong mật rời khỏi tổ bay đi tìm mật hoa. Từ mật hoa chúng làm thành mật ong. Đó chính là loại thức ăn dự trữ đăc biệt của chúng. Chúng cho mật vào những lỗ nhỏ rồi lấy sáp bịt kín lại. Mật ong rất ngọt, mùi vị của nó rất dễ cuốn hút nhiều loại động vật khác, đặc biệt là các loại vi khuẩn. Thế nhưng từ thời xa xưa ong mật đã biết chế ra một chất diệt khuẩn lấy từ những bông hoa có độc tố. Những loại mật này đôi khi cũng có thể làm chết cả ong mật. Nồng độ chất độc trong mật ong lại không cao lắm nên nó chỉ có tác dụng với vi khuẩn và một vài loài côn trùng nhỏ khác.

Tò vò cũng dự trữ thức ăn, nhưng không để dành thức ăn cho chính mình mà là cho ấu trùng. Đầu tiên nó tìm một nơi nào đó thích hợp để xây tổ, rồi cho thức ăn vào, sau đó đẻ trứng. Khi mọi việc đã xong đâu đấy . tò vò mẹ chui ra khỏi tổ, bịt kín tổ lại rồi bay đi và không bao giờ quay trở lại.

Thức ăn mà tò vò mẹ để lại không bao giờ hư hỏng. Khi ấu trùng chui ra khỏi trứng, nó ăn thức ăn mà mẹ nó để lại. Đến một ngày nào đó, khi đã phát triển thành con tò vò hoàn chỉnh, nó sẽ phá tổ bay ra và bắt đầu cuộc sống mới.

Tò vò mẹ có cách để giữ cho thức ăn được tươi lâu. Thường thì trước khi đẻ trứng, nó tìm bắt một con sâu bướm hay một con nhện. Đôi khi nó còn tấn công cả những con nhện to có nọc độc. Khi đã chọn được một con mồi thích hợp,tò vò mẹ bay thẳng lên lưng con mồi, dùng chân kẹp chặt và chích độc tố làm tê liệt các hạch thần kinh điều khiển các tua có nọc độc. Rồi sau đó nó mới chích vào cơ thể con mồi một chất làm cho con mồi bị tê liệt hoàn toàn và không bị hư hỏng trong suốt thời gian ấu trùng được sinh ra và lớn lên.

Cũng có nhiều tò vò mẹ không dám tấn công những con nhện to. Chúng đợi cho đến khi có một con tò vò nào khác làm xong cái công việc nguy hiểm đó rồi mới tìm cách cướp lấy hay đẻ ngay trứng của chúng vào con mồi.

Tò vò mẹ còn có cách để lại thức ăn hoàn toàn tươi nguyên cho con. Chúng đẻ trứng vào một bộ phận nào đó trên cơ thể của một con côn trùng thích hợp. Thường thì tò vò mẹ chọn những bộ phận mà khi bị mất đi , côn trùng vẫn còn có thể sống được. Khi ấu trùng ra đời , chúng dần dần ăn các bộ phận của cơ thể con mồi để tiếp tục lớn lên.

Ruồi nhuế cũng có kiểu sống khiến cho nhiều người kinh ngạc. Ruồi nhuế mẹ dùng ngay chính cơ thể của nó để nuôi ấu trùng con.

Vào mùa xuân, ấu trùng ruồi nhuế chui ra khỏi trứng. Chúng không phát triển thành ruồi nhuế nhưng vẫn có thể sinh sản được. Ấu trùng ruồi nhuế không đẻ trứng mà đẻ ra ấu trùng. Ấu trùng con vẫn ở ngay trong cơ thể của ấu trùng mẹ và lớn lên ở đấy. Chúng dần dần ăn hết cơ thể ấu trùng mẹ ngay từ bên trong. Rồi đến một lúc nào đó, chúng sẽ bò ra khỏi cái vỏ rỗng của cơ thể mẹ chúng. Người ta không thể nói rằng chúng vô ơn hay độc ác vì cũng sẽ có lúc chúng lại trở thành thức ăn cho các con thân yêu của chúng.

Điều đó vẫn cứ tiếp tục lặp đi lặp lại cho đến khi có một thế hệ ấu trùng hoàn toàn bị suy yếu và không thể sinh sản được nữa. Những ấu trùng này thoát được cái chết đến ngay từ bên trong cơ thể và phát triển dần thành ruồi nhuế.

Mùa xuân đến, ruồi nhuế đẻ trứng và quá trình trên lại bắt đầu lặp lại.

Trần Hữu Quốc Huy ( Theo Physiology for Everyone)